Magdalena Grzebałkowska, Ewa Winnicka "Jak się starzeć bez godności"

Na książkę "Jak się starzeć bez godności" składa się dwanaście felietonów pełnych humoru i autoironii autorstwa dwóch znanych pisarek i reporterek. Każdy z felietonów zawiera szereg trafnych spostrzeżeń o kobietach w wieku 50 plus. Treść książki trafi najlepiej do kobiet w podobnym wieku i z podobnym doświadczeniem życiowym, bowiem autorki z humorem opisują własne doświadczenia przemijania i starzenia się, obserwując zmiany ciała, energii i aspiracji. Relacjonują, z jakimi problemami mierzą się na co dzień kobiety młode duchem a jednocześnie doświadczone żony i matki.  W dwunastu odsłonach autorki "w wieku przedstarczym" starają się z nie poddać presji czasu. Nie godzą się ze stanem tzw. "przeźroczystości", czyli braku zainteresowania ze strony otoczenia. Rozważają, co zrobić, by nie godzić się z utratą wigoru, energii, urody, kobiecości i seksapilu. Ironizują, jak zachować młodość i zdrowie, uprawiając sport, by się zbytnio nie zmęczyć. Stawiają na "ciałopozytywność", nie godzą się z puszystością, a jednocześnie wyśmiewają katowanie się dietami. Z humorem i lekką drwiną postrzegają kobiety, które spędziły lata na pielęgnowaniu piękna, likwidowaniu zmarszczek i cellulitu, aż do dnia kiedy stwierdzają, że wszystkie lustra w domu są zepsute, bo nie na taki wizerunek pracowały. Wyraźnie zachęcają, by w "okresie przedstarczym" nie zostawać krok za modą, nie pozostać tylko przy wygodnych trykotach, dresach, praktycznych ubraniach w postarzających odcieniach beżu i brązu czy sandałkach antyhalluksowych. Nie godzą się na starzenie z godnością, nosząc siwe trwałe czy inne postarzające fryzury modne w ubiegłym wieku. Zachęcają, by wbrew opinii dyktatorów mody, nie rezygnować z sukienek w drobne kwiatki, ponieważ są twarzowe i wyszczuplające. Zalotność w spojrzeniu, frywolność w zachowaniu od czasu do czasu, dystans do siebie - to atrybuty, które powinny towarzyszyć dostojności wynikającej z wieku. Nie godzą się ze stwierdzeniem, że "odjeżdża nam ostatni pociąg", a z nim kariera kosmonautki lub dobrze zapowiadającej się aktorki, a może nawet modelki. Dla kobiet w wieku balzakowskim+vat, są jeszcze inne wyzwania i żadna "starcza sfera życiowa" i "babcierzyństwo" nam nie straszne. Książka jest swego rodzaju anty-poradnikiem, w którym autorki śmieją się przede wszystkim z siebie, opisując drobne życiowe klęski dotyczące diet, ćwiczeń, ambicji zawodowych, złych wyborów w młodości, powolnego znikania z pola widzenia w społeczeństwie. To nie jest książka o ucieczce przed starością, lecz o napięciu między wyobrażeniem siebie a biologiczną rzeczywistością.

Książka rejestruje także realia współczesnej Polski: pandemię, zmiany po 1989 roku czy zmagania z systemem opieki zdrowotnej. Autorki wychodzą poza autobiografię i pokazują starość jako doświadczenie nie prywatne, lecz społeczne z dość ponurymi konsekwencjami. Starzenie nie jest tu abstrakcyjne — ma kontekst ekonomiczny i polityczny, a dowcip autorek może być tylko maską, pod którą kryje się lęk egzystencjalny.

Renata Jarzębińska-Skupień