Kluczowe kompetencje międzykulturowe na rynku pracy

Kluczowe kompetencje międzykulturowe, cyfrowe i interdyscyplinarne wymagane na europejskim rynku pracy

[Schlüsselkompetenzen für den Einstieg in den europäischen Berufsmarkt: interkulturell-digital-berufsübergreifend]

projekt badawczo-dydaktyczny realizowany pod kierunkiem dr Iwony Szwed w okresie 2024-2026

we współpracy z Universität des Saarlandes w Niemczech (dr Elisabeth Venohr)

(m.in. ze środków z grantu Niemieckiej Fundacji Wymiany Akademickiej DAAD w ramach programu Ostpartnerschaften 2025 oraz ze środków NAWA w ramach programu NAWA PROM 2026).

Do głównych celów projektu należy wspieranie rozwoju kompetencji naukowych, zawodowych, językowych, cyfrowych i społecznych młodych dorosłych w kontekście dynamicznych zmian zachodzących na europejskim rynku pracy, ze szczególnym uwzględnieniem cyfryzacji procesu aplikacyjnego. Projekt ma również na celu uwrażliwienie uczestników na społeczne, polityczne i kulturowe podobieństwa oraz różnice występujące na międzynarodowym europejskim rynku pracy oraz rozwijanie kompetencji niezbędnych do funkcjonowania w środowisku wielojęzycznym i wielokulturowym.

Realizacji powyższych celów służy m.in. analiza wybranych niemieckich i polskich tekstów należących do gatunku tekstowego „oferta pracy”, oraz zagadnień komunikacji międzykulturowej i wielojęzyczności, a także udział w warsztatach dotyczących europejskiego rynku pracy, procesu aplikacyjnego oraz wykorzystania sztucznej inteligencji w edukacji i życiu zawodowym.

Aktywności realizowane w ramach projektu służą również pogłębianiu znajomości języka niemieckiego jako języka obcego oraz rozwijaniu kompetencji językowych w kontekstach akademickich i zawodowych. Wspólne warsztaty polsko-niemieckie, zajęcia specjalistyczne, spotkania projektowe i wymiana doświadczeń naukowych przygotowują studentki i studentów do podejmowania pracy naukowej, funkcjonowania w środowisku międzynarodowym oraz pracy w zawodach związanych z językami obcymi, komunikacją międzykulturową, tłumaczeniem pisemnym i ustnym, a także nowoczesnymi technologiami, w tym narzędziami wykorzystującymi sztuczną inteligencję.

Partnerką naukową projektu po stronie niemieckiej jest dr Elisabeth Venohr z Uniwersytetu Kraju Saary, Instytutu Germanistyki, Katedry Języka Niemieckiego jako Języka Obcego (kierownictwo: prof. dr Stefanie Haberzettl).

Projekt realizowany jest na bazie Umowy o współpracy dwustronnej pomiędzy UR a Universität des Saarlandes i przyczynił się do pogłębienia tej współpracy. Obejmuje on m.in. dwie poniższe wizyty studyjne studentów UR na Uniwersytecie Kraju Saary oraz warsztaty stacjonarne przygotowujące do pracy projektowej w Rzeszowie, warsztaty ewaluacyjne oraz spotkania projektowe w systemie zdalnym z partnerami projektu z Niemiec.

 

1. Wizyta studyjna na Uniwersytecie w Saarbrücken w dniach 13.05.2025 do 20.05.2025

W wizycie wzięło udział 11 studentek i studentów Lingwistyki stosowanej, członków Koła Naukowego Poligloci, którzy pracowali pod kierunkiem dr I. Szwed (UR) i dr A. Buk (UR) oraz dr Elisabeth Venohr (Universität des Saarlandes w Niemczech). Finansowanie wizyty zapewnił grant Niemieckiej Fundacji Wymiany Akademickiej DAAD w ramach programu Ostpartnerschaften (Partnerstwa Wschodnie) oraz dofinansowanie z UR pojedynczego działania naukowego SKN na rok 2025.

W ramach projektu studentki i studenci przeprowadzili analizę międzykulturową środków perswazyjnych w polskich i niemieckich ofertach pracy podczas warsztatów wspólnych ze studentami z Universität des Saarlandes, opisali (na podstawie analizy ofert) kluczowe kompetencje cyfrowe i interdyscyplinarne na globalnym rynku pracy, wykonali symulacje rozmów kwalifikacyjnych w języku niemieckim w środowisku wielokulturowym oraz dokonali  porównania standardów kulturowych obowiązujących w tym zakresie w Polsce i w Niemczech i opracowali polsko-niemieckie glosariusze związane z aplikowaniem o pracę. Wizyta studyjna obejmowała również wizytę w Parlamencie Europejskim w dniu 16 maja 2025 oraz zapoznanie ze specyfiką funkcjonowania samego PE i pracy tłumaczy symultanicznych w PE, a także miniwykład na temat struktur Unii Europejskiej i roli oraz zadań tłumaczy na arenie współpracy międzynarodowej.

Notki na FB:

16.05.2025: https://www.facebook.com/share/p/1DumCn5wED/

26.05.2025:

https://www.facebook.com/share/r/1E7MAvV6oS/

https://www.facebook.com/share/p/1EuQuGwA3A/

 

2. Wizyta studyjna na Uniwersytecie w Saarbrücken w dniach 16.05.2026 r. – 23.05.2026

Wizyta studyjna była kolejnym etapem realizacji projektu. Wzięło w niej udział 12 studentek i studentów Lingwistyki stosowanej, członków Koła Naukowego Poligloci, którzy pracowali pod kierunkiem dr I. Szwed (UR) i dr Elisabeth Venohr (Universität des Saarlandes) oraz dr Maxa Penth (Universität des Saarlandes) i dr A. Buk (UR). Finansowanie wizyty zapewnił grant ze środków Agencji NAWA w ramach programu NAWA PROM oraz częściowo ze środków Fundacji Wymiany Akademickiej DAAD w ramach programu Ostpartnerschaften (Partnerstwa Wschodnie).

Podczas wyjazdu studenci nie tylko uczestniczyli w zajęciach i seminariach w języku niemieckim oraz poznawali specyfikę studiów na kierunku „Język niemiecki jako język obcy i jako drugi język”, ale też weszli w prawdziwe akademickie i zawodowe realia pracy w środowisku międzynarodowym. Odbyli spotkanie z przedstawicielami Biura Współpracy Międzynarodowej, poznając specyfikę studiów w Universität des Saarlandes i możliwości wymiany akademickiej. Rozmawiali ze studentami z Niemiec, prezentowali swój uniwersytet i działalność Koła Naukowego Poligloci, a także wzięli udział w naukowej konferencji językoznawczej dla studentów i doktorantów LiNaWo, gdzie, wygłaszając referaty, mogli pokazać i poddać dyskusji własne pomysły badawcze. Były to ważne pierwsze doświadczenia w pracy naukowej w środowisku międzynarodowym.

Podczas tej konferencji swoje referaty zaprezentowały studentki:

  1. Aleksandra Kołodziej/ Oliwia Schiffer/ Joanna Sulich: Lost in Subtitling: From Wordplay to Strategic Reductions (wsparcie merytoryczne: dr J. Pawliszko/ dr I. Szwed).

  2. Julia Kipa: Überlegungen über den Texttyp der Bibel: Versuch ihrer Klassifizierung als ‚Meta-Narrativ‘ (wsparcie merytoryczne: dr hab. prof. UR A. Hanus).

  3. Pola Rogoz: Challenges in the Polish translation of toponyms in "The Elder Scrolls V: Skyrim"./ Herausforderungen bei der Übersetzung von Toponymen ins Polnische am Beispiel von „The Elder Scrolls V: Skyrim" (wsparcie merytoryczne: dr J. Pawliszko/ dr I. Szwed).

Referaty wygłoszone przez nasze studentki wywołały duże zainteresowanie i wiele pytań ze strony mentorów naukowych z Uniwersytetu Kraju Saary, Uniwersytetu Warszawskiego oraz Uniwersytetu Rzeszowskiego. Naukowcami reprezentującymi Instytut Lingwistyki Stosowanej UR jako mentorki były dr Agnieszka Buk i dr Iwona Szwed.

Była to już 7. edycja konferencji organizowanej na przemian przez Uniwersytet Kraju Saary i Uniwersytet Warszawski. Wydarzenie to skierowane jest do doktorantów i młodych naukowców prezentujących wyniki swoich badań oraz plany naukowe.

Konferencja skupiała się na tematach związanych z lingwistyką tekstu i genologią lingwistyczną, translatoryką i translatologią, glottodydaktyką języka niemieckiego oraz akwizycją języka u dzieci, językiem specjalistycznym, a także dialektologią i polityką językową Polski i Niemiec w ujęciu kontrastywnym. Spotkanie stanowiło inspirację do ciekawych dyskusji oraz opracowania planów dalszej współpracy i wspólnych projektów.

Jednym z pozostałych najbardziej angażujących punktów programu wizyty studyjnej były warsztaty o wielojęzyczności i wielokulturowości w Saarbrücken. Studenci analizowali Intercultural linguistic landscapes, czyli to, jak języki funkcjonują w przestrzeni miasta – na szyldach, witrynach sklepowych, plakatach, tablicach czy ogłoszeniach – oraz soundscapes, badając, jak brzmi wielojęzyczne miasto leżące na pograniczu niemiecko-francuskim, posiadające wysoki odsetek imigrantów. Prowadzili też wywiady z mieszkańcami i przechodniami, dzięki czemu połączyli pracę terenową, refleksję naukową i praktyczne rozwijanie kompetencji komunikacyjnych.

Bardzo ważną częścią wizyty były również warsztaty dotyczące procesu rekrutacji z wykorzystaniem sztucznej inteligencji, przeprowadzone pod kierunkiem dr Maxa Penth (Universität des Saarlandes). Ich program obejmował: wprowadzenie do ChatGPT, tworzenie listu motywacyjnego z pomocą AI, przygotowanie do rozmowy kwalifikacyjnej  i przetrenowanie jej z ChatGPT, a następnie ewaluację i feedback. Studenci zdobyli przy tym nie tylko wiedzę o samym procesie rekrutacji w międzynarodowym środowisku, ale też bardzo praktyczne umiejętności związane z formułowaniem skutecznych promptów dla narzędzi AI.

W ramach projektu „Schlüsselkompetenzen für den Einstieg in den europäischen Berufsmarkt: interkulturell-digital-berufsübergreifend” uczestnicy pracowali także z chatbotami dostępnymi na stronach pracodawców pod kierunkiem dr Iwony Szwed (UR). Pytali o wymagania stawiane kandydatom, oczekiwane kompetencje, znajomość języków obcych, przebieg rekrutacji, wskazówki dotyczące aplikowania, a także o przyszłe obowiązki zawodowe. Kolejnym etapem były ankietyzacja i krytyczna refleksja nad współpracą z AI – studenci oceniali jakość odpowiedzi, ich użyteczność oraz wiarygodność porad udzielanych przez asystentów cyfrowych.

W ramach wizyty studyjnej studentki i studenci mieli również możliwość odbycia kwerendy bibliotecznej i skorzystania z zasobów Biblioteki Uniwersytetu Kraju Saary w celu skompletowania lub uzupełnienia materiałów obcojęzycznych potrzebnych do przygotowania prac licencjackich/magisterskich.

Ta wizyta nie tylko przyczyniła się do dalszego umiędzynarodowienia UR, ale też pokazała, że lingwistyka stosowana to nie tylko nauka języków, ale też konkretne kompetencje potrzebne na współczesnym rynku pracy: komunikacja międzykulturowa, analiza języka w przestrzeni społecznej, świadome korzystanie z AI i umiejętność działania w środowisku międzynarodowym. To doświadczenie, które rozwija naukowo, zawodowo i praktycznie – i właśnie dlatego tak dobrze przygotowuje do przyszłego zawodu.

Warto dodać, że współpraca Instytutu Lingwistyki Stosowanej z Universität des Saarlandes ma charakter rozwojowy i otwiera drogę do kolejnych wspólnych działań, badań i międzynarodowych inicjatyw.

 

Notki na FB:

16.06.2026 (https://www.facebook.com/share/p/1EvE7fBS3n/ )

25.08.2026 (https://www.facebook.com/share/p/1GrW2dALA9/ )

2.09.2026 (https://www.facebook.com/share/p/1DgkkHgrcR/ )