AI-Supported Tools in the Translation Process, Self-Reflection, and Autonomous Learning: An Analysis of Student Work on Specialized Technical Texts Translated from German into Polish and Slovak

Koordynator projektu – dr Iwona Szwed

Uczestnicy – dr Judyta Pawliszko (UR, ILS), dr Blanka Jenčíková (Prešovská univerzita/ Słowacja)

Okres realizacji – 24 miesiące (lata realizacji 2026-2027)

Wartość dofinansowania – 29 700 PLN

Instytucja finansująca – Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej / Wspólne projekty badawcze Polska – Słowacja 2025

Badawcza Instytucja partnerska (Słowacja) – Uniwersytet w Preszowie (Prešovská univerzita v Prešove)

Zewnętrzny partner kluczowy projektu – Biuro tłumaczeń Skrivanek (Magdalena Pluta)

Opis projektu:

Głównym celem projektu jest zbadanie przydatności narzędzi wspieranych przez sztuczną inteligencję w procesie tłumaczenia, autorefleksji i autonomicznego uczenia się wśród studentów kierunków translacyjnych i germanistyki pracujących nad wysoce specjalistycznymi tekstami technicznymi tłumaczonymi z języka niemieckiego na języki polski i na słowacki. Jednym z założeń projektu jest coraz częstsze obecnie zatrudnianie absolwentów kierunków językowych nie tylko jako tłumaczy, ale także na stanowiskach specjalistów ds. komunikacji w językach obcych, wymagających dogłębnego zrozumienia tekstów technicznych i współpracy komunikacyjnej w obcojęzycznych zespołach eksperckich. Główne pytanie badawcze dotyczy tego, w jaki sposób studenci (a w dalszej perspektywie – absolwenci) mogą skutecznie wykorzystywać narzędzia LLM w pracy tłumaczeniowej, identyfikując mocne i słabe strony takiej współpracy oraz podkreślając krytyczne aspekty wymagające szczególnej uwagi.

Metodologia projektu obejmuje głównie podejście mieszane, łączące ilościową i jakościową analizę wyników tłumaczeń z danymi jakościowymi pochodzącymi z dzienników refleksji studentów i ankiet satysfakcji dotyczących współpracy z LLM. Innowacyjność projektu polega na praktycznym wdrożeniu nowoczesnych narzędzi sztucznej inteligencji w edukacji tłumaczeniowej i opracowaniu zaleceń dotyczących projektowania programów nauczania na kierunkach studiów tłumaczeniowych i germanistycznych.

Zadania już zrealizowane lub będące w fazie realizacji:

1. Ankietyzacja pracodawców w celu zbadania potrzeb rynku w zakresie wykorzystania języka niemieckiego specjalistycznego (osobne wywiady i ankiety przeprowadzone w Polsce
i w Słowacji).

2. Wybór pierwszego pakietu źródłowych tekstów specjalistycznych w języku niemieckim przeznaczonych do tłumaczenia w ramach badań.

3. Pozyskanie partnerów zewnętrznych projektu (jako przedstawicieli pracodawców), w tym kluczowego partnera projektu – Biuro tłumaczeń Skrivanek.

4. Udział w konferencji specjalistycznej SPECLANG 2026 i przedstawienie pierwszych wyników projektu.

5. Złożenie do druku pierwszej wspólnej publikacji projektowej: KI-gestütztes Übersetzen im Studium und Beruf: Ergebnisse aus Polen und der Slowakei.

6. Pierwsze testowe eksperymenty tłumaczeniowe ze studentami.

7. Przygotowanie kolejnych wystąpień konferencyjnych i publikacji.