prof. dr hab. Tadeusz Boruta

Informacje

Urodzony w Krakowie 1957 r.

Artysta malarz, teoretyk sztuki i publicysta, kurator wystaw, nauczyciel akademicki. W latach 1990-92 członek Rady Plastyki przy Ministrze Kultury i Sztuki. Od 2013 r. członek czynnym Polskiej Akademii Umiejętności; od 2016 r. członek Polskiej Komisji Akredytacyjnej. Jego twórczość malarska sytuuje go w nurcie symbolizmu egzystencjalnego związanego z kręgiem figuracji krakowskich. Prowadzi badania teoretyczne z zakresu hermeneutyki i teologii dzieła sztuki.

Studiował: w latach 1979-83 malarstwo na krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, gdzie w roku 1983 uzyskał dyplom z wyróżnieniem w pracowni prof. Stanisława Rodzińskiego. W latach 1980-84 studiował filozofię na Papieskiej Akademii Teologicznej.

W 2003 r. obronił pracę doktorską w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych.

W 2005 r. obronił pracę habilitacyjną w katowickiej Akademii Sztuk Pięknych.

17.01.2013 r. postanowieniem Prezydenta RP otrzymał tytuł profesora sztuk plastycznych.

Był wykładowcą Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie (1984-85) i Europejskiej Akademii Sztuk w Warszawie (1998-2003). Od 2004 r. zatrudniony na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Rzeszowskiego, obecnie na stanowisku profesora zw. Od 2010 r. jest kierownikiem Katedry Malarstwa.

Po wprowadzenie stanu wojennego 13 grudnia 1981 r. włączył się w działalność opozycyjną. Był jednym z twórców niezależnego ruchu wystawienniczego w ramach Ruchu Kultury Niezależnej. Za działalność opozycyjną w latach 80. został odznaczony Medalem "Dziękujemy za Wolność" (2016).

Po transformacji ustrojowej był kuratorem kilkunastu wystaw zbiorowych, z których najważniejsze to: „Cóż po artyście w czasie marnym” w warszawskiej Zachęcie (1990) i w krakowskim Muzeum Narodowym (1991), „I barbari nel giardino” Complesso Monumentale di San Giovanni in Monte w Bolonii (Włochy 1998), „Pokolenie ’80. Niezależna twórczość młodych w latach 1980-89” w krakowskim Muzeum Narodowym (2010), „Pokolenie ’80. Polityczny protest? Artystyczna kontestacja?” w Muzeum Okręgowym w Rzeszowie (2012), „Nie ocenzurowano. Polska sztuka niezależna lat 80.” W Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie (2022), „Necenzurováno: Polské nezávislé umění 80. Let”, GASK (Galerie Středočeského kraje), Kutná Hora (Czechy 2023)    

Prezentował swoją twórczość na 75 wystawach indywidualnych i w ponad 400 zbiorowych w galeriach takich jak: Martin-Gropius-Bau w Berlinie (1996), Schirn Kunsthalle we Frankfurcie n/Menem (2000), Muzeum Narodowym we Wrocławiu (2005/6, 2007, 2025), Muzeum Narodowym w Warszawie (1994), Muzeum Narodowym w Krakowie (1991, 1994, 1999, 2010, 2016, 2018, 2019), w Warszawskiej Zachęcie (1990, 1993, 2000, 2023), Muzeum Narodowym w Gdańsku (1991, 1994, 2005, 2019), Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie (1991, 2022). w Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki (1990, 1993, 2000, 2023), Muzeum Narodowym w Gdańsku (1991, 1994, 2005, 2019), Centrum Sztuki Współczesnej „Zamek Ujazdowski” w Warszawie (1991, 2022).

Jest autorem monumentalnych realizacji sakralnych: obrazów ołtarzowych, polichromii, witraży do kościołów Krakowa, Bierutowic, Lubnia, Lublina, Radomia, Chełma, Mszany Dolnej, Mydłowa, Lednicy, Wieliczki, Rzeszowa, Lugano (Szwajcaria), Monte San Savino we Włoszech, Swindon (Anglia).

Obok twórczości artystycznej Boruta ma duży dorobek teoretyczny. Jest autorem 4 książek o sztuce: „Szkoła Patrzenia. Obrazowanie świąt kościelnych w dziełach wielkich mistrzów” (2003 r.), „O malowaniu duszy i ciała” (2006 r.), „Figurracje” (2009 r.), „Patos” (2025), a także redaktorem kilku monografii. Od 1986 roku stale współpracuje z „Tygodnikiem Powszechnym” i miesięcznikiem „Znak” publikując tam liczne teksty. Publikował także w takich periodykach jak: „Estetyka i Krytyka” „Konteksty”, „Res Publica Nowa”, „Życie Duchowe”, „Sacrum et Decorum”, „Horyzonty Wychowania”, Art. & Business, a także w wielu monografiach zbiorowych i publikacjach pokonferencyjnych.

Posiada obrazy w kolekcjach publicznych w kraju i zagranicą m.in. w: Muzeum Narodowym w Gdańsku, Muzeum Narodowym w Krakowie, Muzeum Narodowym w Warszawie, Muzeum Narodowym we Wrocławiu, w Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie, w Muzeum Śląskim w Katowicach, Muzeum Górnośląskie w Bytomiu, Muzeum Okręgowym w Rzeszowie, Muzeum Sztuki Współczesnej w Radomiu Miasta Tarnobrzega, Muzeum Okręgowym w Sandomierzu, Muzeum Archidiecezji Warszawskiej, Muzeum Archidiecezjalnym w Krakowie, Muzeum Archidiecezjalnym w Katowicach, Muzeum Diecezjalnym w Opolu, Galerii Współczesnej Sztuki Sakralnej "Dom Praczki" w Kielcach, Regionalnym Towarzystwie Zachęty Sztuk Pięknych w Częstochowie, Bibliotece Narodowej w Warszawie.

Laureat wielu nagród i wyróżnień artystycznych. W 2011 roku został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, a w roku 2019 Medalem Zasłużony Kulturze - Gloria Artis oraz Medalem Per Artem Ad Deum.

Bibliografia o jego twórczości obejmuje ponad 700 różnego typu publikacji.